Telefoonverslaving, wat kost het ons?

Telefoonverslaving, wat kost het ons?

Wanneer heb jij voor het laatst een heel uur zonder je telefoon doorgebracht?



Bewustwording

Ik was vorige maand aan het oppassen op mijn kleindochters (4y/3y) wat een heerlijke leeftijd is dat toch. Lekker knuffelen, tekenen, een spelletjes doen, een boekje lezen, gewoon samen zijn. En toen voelde ik het. Die kriebel. Die onweerstaanbare drang om even snel mijn telefoon te checken. Want misschien had iemand iets gestuurd. Misschien miste ik iets belangrijks. Ik deed het niet. Maar die drang, die was er wel. En natuurlijk miste ik niets belangrijks, het was ZONDAG!!!

Ik ging lekker met hen naar buiten, naar de speeltuin. Ik maakte uiteraard de ene foto na de andere. Maar voor de rest bleef de telefoon ongebruikt, heel bewust. Ik genoot van mijn kleindochters, die ik maar zelden voor mezelf heb. Iedere keer als ze ergens bovenop stonden, of vanaf gleden, keken ze naar mij, zwaaiden ze en lachten als ik direct terug zwaaide. En ik genoot 🥰

Collectief verslaafd

Waar zijn we toch mee bezig in deze gedigitaliseerde wereld? We zitten aan tafel met ons gezin, maar onze aandacht is bij dat schermpje. We kijken naar een film of een serie, maar scrollen ondertussen door social media. We wachten bij de kassa en grijpen direct naar onze telefoon, alsof 30 seconden stilte ondraaglijk is. Het is geen oordeel. Het is een constatering. We zijn collectief verslaafd geraakt aan dat kleine apparaatje in onze zak.



Wat het ons kost

Wat we vaak niet doorhebben, is hoeveel het ons kost. Niet alleen qua focus en concentratie (die gemiddeld 23 minuten nodig heeft om zich te herstellen na een onderbreking), maar vooral onze échte aanwezigheid.

Die momenten met je kinderen of kleinkinderen. Die gesprekken met je partner, je collega's of vrienden. Die stille momenten waarop je gedachten de ruimte krijgen om te dwalen en nieuwe ideeën te vormen. We ruilen ze in voor notificaties, likes en berichtjes die zelden belangrijk of dringend zijn.



Het voorbeeld dat we geven

En het meest pijnlijke? We vinden het verschrikkelijk als onze kinderen of kleinkinderen aan hun telefoon hangen. We vinden het asociaal, ongezond, verslavend. Maar ondertussen doen we het zelf en geven het verkeerde voorbeeld. Kinderen leren niet van wat we zeggen. Ze leren van wat we doen.

Als wij tijdens het eten onze telefoon checken, leren zij dat het normaal is om niet volledig aanwezig te zijn bij elkaar. Als wij tijdens een gesprek worden afgeleid door een melding, leren zij dat een scherm belangrijker is dan de persoon tegenover je. Als wij onszelf "belonen" met scrollen na een inspannende dag, leren zij dat ontspanning alleen via een scherm kan.

We klagen dat de jeugd van tegenwoordig geen echte gesprekken meer voert. Maar wanneer hebben wij voor het laatst echt geluisterd, zonder dat ons hoofd al bij het volgende berichtje was?

Ik vind dit confronterend om te schrijven. Want ook ik ben hier zeker niet perfect in. Ook ik pak mijn telefoon veel vaker dan nodig is. Ook ik voel die onrust als ik hem een tijdje niet heb gecheckt. En dat is precies waarom we er over moeten praten.

Simpele afspraken met jezelf

Het gaat er niet om dat je je telefoon voortaan in een kluis moet stoppen. Het gaat erom dat je je bewust wordt van je gedrag. Dat je erkent dat die telefoon misschien meer ruimte inneemt dan goed voor je is.

Wat als we een paar simpele afspraken met onszelf maken? Geen telefoon aan tafel. Niet checken tijdens een gesprek. Bij gefocust werk dat ding op 'niet storen'. Bewust kiezen wanneer je wel en niet bereikbaar bent.

En wat als we onze kinderen en kleinkinderen daarin meenemen? Niet door te prediken, maar door het voor te doen. Door te laten zien dat je ook zonder scherm kunt ontspannen. Door écht aanwezig te zijn als je bij elkaar bent.

Want uiteindelijk gaat het daar toch om? Om verbinding. Om aanwezigheid. Om die momenten waarop je elkaar echt ziet en hoort. Die momenten kun je niet terughalen als ze voorbij zijn.



Toekomst

Hoe ga jij hiermee om? Herken je dit? En wat doe jij om bewuster met je telefoon om te gaan? Heb je tips, geef ze door, zet ze hieronder, schrijf er een post over, bespreek het met je eigen kring... laten we dit a.u.b. doorbreken!